De Occupy-bewegingen (Wallstreet, Beursplein) denken dat de beurzen verantwoordelijk zijn voor de crisis. Zij moeten worden aangepakt. Samen met de SP pleiten zij voor een harde aanpak van brokers en banken. Maar lost het aanpakken van brokers de crisis op?

Ik denk van niet. De crisis is vooral veroorzaakt door 'systeembanken' (dat zijn commerciële bedrijven die niet failliet mogen gaan) en door landen die zelfs in economisch hoogtij meer uitgeven dan dat er aan inkomsten binnenkomt.

Laten we eerst ingaan op de systeembanken. Het is per definitie ongezond dat commerciële bedrijven niet failliet mogen gaan. Het maakt overheden chantabel ("als je dit, dit, dit en dit niet doet dan gaan we lekker failliet") en het houdt de banken niet scherp. Dus als je door een onverantwoord bonus-beleid een keertje op je bek gaat, dan helpt de overheid je wel weer overeind. Die systeembanken eisen nu dat Griekenland wordt gered.

Systeembanken worden geholpen. Aan de ene kant, doordat ze van overheden een zak met geld krijgen en een bank in overheidshanden is voor het publiek veiliger, waardoor een systeembank het makkelijker heeft dan andere banken.

Aan de andere kant werken de overheden met allerhande eisen en heffingen aan het op slot zetten van de markt (voor nieuwe intreders die elke markt nodig heeft, wordt het moeilijker).

De transactiebelasting lost het probleem niet op en pakt alle brokers en banken even hard aan. Gevolg: de markt consolideert (denk aan bankenfusies in o.a. Spanje en ook "De Wouter Bos bank" heeft recentelijk alweer een overname gedaan en hoge ambities op dat vlak (klik hier)) Dus door eisen en heffingen worden de systeembanken groter en kunnen de overheden weer makkelijker worden gechanteerd.

Het doel van de transactiebelasting is het financieren van Europa. Europa wil meer eigen belastingen. Dat brengt ons bij de tweede oorzaak van de crisis. Bij macht hoort 'de mogelijkheid om geld uit te geven'. Je moet als politicus wel een heel klein ego hebben om niet de ambitie te hebben om aan die geldkraan te zitten. Voor mij een belangrijke reden om tegen die transactiebelasting te zijn.

Als de financiële markten de overheden kunnen dwingen tot een financieel verantwoord beleid, dan is dat een goede zaak (al die 'onafhankelijke' rekenambtenaren en politici hebben dat nooit gekund)

Wat dat betreft is er maar één oplossing:

Iedereen (dus ook banken en landen) moeten failliet kunnen gaan. Er moet een prikkel komen om te presteren en alleen de veroorzaker betaalt. En als mij dat veel geld kost, omdat mijn pensioenfonds zo dom is geweest, om veel geld in Griekenland te beleggen... dan is dat maar zo (dan had ik maar meer reclame moeten maken voor het AVV)